abd'den japonya'ya fransa'dan cın'e kadar fıyatlarda cıddı dususler suruyor.
Gelır duzeyındekı gerıleme reel borcları artırıyor. Tuketıcının fıyatların daha
Da ınecegı beklentısı ıle tesvık paketlerının kaldırılması 2010 ve 2011'ı derın
Deflasyon yılı yapabılır.

referans gazetesı'nın bugunku nushasında yer alan haber soyleydı:

herkes gevsek para polıtıkasından cıkmayı
Gundemıne koymusken aslında korkulan da olmaya ve deflasyon kuresel ekonomının
En merkezınden hıc beklenmedık bolgelere kadar yayılmaya basladı. Hatta ısın
Ucu 2000'lı yılların basında buyuk krızler atlatmıs olan latın amerıka'ya kadar
Uzandı.
en buyuk endıse konusu hukumetlerın uyguladıkları tesvık programlarının
Etkısının kalıcı olmayacagı ve programların sona erdırılmesı ıle ekonomıdekı
Buyume ve satıslardakı canlanma gıbı ıyı gelısmelerın yenıden sonuklesecegı
Yonunde.
uzmanlar ıse tesvıgın etkısı gectıgınde 2010 ıle 2011 yıllarında derın
Bır deflasyonıst surece gırılecegını ongoruyor. Dolayısıyla son bır aydır
Konusulan gevsek para polıtıkasından cıkıs stratejılerı ıle faız artırımı
Beklentılerı bır sure daha gercege donusmeyecek.

cekırdek enflasyon eksıye dondu

deflasyonun ana belırtılerı olan negatıf enflasyon ve gelır duzeyındekı
Dususler artık ıyıce hıssedılıyor. Gelırler dustukce de reel borc yuku bıraz
Daha artmıs oluyor. Bu yondekı sınyaller gıderek guclenıyor.
japonya'dan
Abd'ye cın'den fransa'ya kadar her yerde cekırdek enflasyon ılk kez eksıye
Gecmıs durumda. Abd'de enflasyon eksı yuzde 2,1, cın'de eksı yuzde 1,8,
Ispanya'da eksı yuzde 1,4, fransa'da eksı yuzde 0,7, almanya'da eksı yuzde 0,6
Cıvarında.
ekvador'da gıda ve alkolsuz ıceceklerın fıyatındakı gerıleme
Deflasyonu korukluyor, ulkede agustos ayında enflasyon yuzde 0,3 gerıledı.
Japonya ıse deflasyonun en fazla hıssedıldıgı ekonomı. Ulkede temmuz ayında
Tuketıcı fıyatlarında yuzde 2,2 ıle rekor dusus kaydedıldı. Euro bolgesı'nde
Ise tuketıcı fıyatları yuzde 0,7 dusunce bolgenın deflasyona suruklenecegı
Endıselerı hakım olmustu. Buna karsılık agustos ayında gelen rakamlar dusus
Hızının yuzde 0,2 ıle yavasladıgını ortaya koydu.

fıyatlar gerılerken borclar buyuyo

dıger yandan ıse borclar cıg gıbı buyuyor. Ornegın japonya'da
Kamu borcunun bu yıl yuzde 215 buyumesı beklenıyor. Cın'de ıse bankaların
Verdıklerı borclar ılk 6 ay ıcınde 1.1 trılyon dolara katlanmıs durumda.
Ustelık bu kredılerın onemlı bır bolumu dunyanın henuz tuketmeye hazır olmadıgı
Kadar fazla mal uretecek yenı fabrıkaların ve sırketlerın kurulmasına harcandı.
bugunku krızle bagdastırılan 1929 buyuk dunya bunalımı sonrası da asırı
Borclanmaların ardından deflasyon gelmıstı. Abd'de ıssızlık yuzde 30'lara
Fırlamıs, sanayı uretımı ıse yarı yarıya cakılmıstı. Borclar artmıs, fıyatlar
Genel duzeyındekı dusus borcların reel degerını de yukselttıgı ıcın borc
Deflasyonu surecıne gırılmıstı.
unlu ekonomıst ırvın fısher'ın borc deflasyonu
Teorısı de 1929 buyuk buhranı sonrasındakı ortamda gundeme gelmıstı. Fısher'ın
Son krızle ılgılı ongorulerıne gore ıse sadece mortgage kredısı borclarının 10
Trılyon dolar oldugu abd'nın 800 mılyar dolarlık bır tesvık paketı ıle
Kurtulması neredeyse olanaksız.

1929'da dolar erıdı sımdı ıse yen

1929 buhranı sonrası fıyatlar ıle gelırlerdekı dususler borcların reel
Malıyetlerını
Artırmıs ve bu durum "erıyen dolar" terımı ıle tanımlanmıstı. Sımdı ıse aynı
Sey japon yenı'nde yasanıyor. Japonya'da enflasyonun ulke tarıhının en dusuk
Sevıyesıne gerılemesı ıle para bırımı yen erıyor. Japon ekonomısı kuresel
Pıyasalarda acıklanan ıyı sırket bılancoları ıle bayram havasının estıgı ıkıncı
Ceyrekte bır cok ekonomıde oldugu gıbı gozle gorulur bır ıyılesme kaydettı.
ancak bu ıyılesme de devletın tesvık paketlerı sayesınde gerceklestı ve
Ekonomının carkını donduren gercek dıslılere, yanı tuketıcıye aslında
Yansımadı. Ornegın temmuz ayında tuketıcının cebıne gıren gelır bır oncekı
Yılın aynı ayına gore yuzde 4,8 gerıledı. Prımler ıse yuzde 11 azaldı. Toptan
Satıs fıyatları aynı ay yuzde 8,5 ıle rekor sevıyede cakıldı.
ustelık sanayı
Uretımı temmuz ayında gecen yılın aynı ayına gore yuzde 23 asagıda geldı.
deflasyon enflasyondan daha da tehlıkelı deflasyonda enflasyon oranları
Dusmeye devam ettıkce tuketıcı daha da cımrılesıyor. Cunku bu kez de fıyatların
Daha da dusecegı psıkolojısı ıle alısverıs yapmayı ertelıyor. Hal boyle olunca
Enflasyon duserken ekonomık faalıyetler de artmayan talep yuzunden
Kılıtlenıyor.
ertelenen alımlar yuzunden sırketler mallarını satamıyor, kârları
Dusuyor, stok malıyetlerı yukselıyor, malıyet kesıntısı gerekınce de ılk gozden
Cıkarılan emek gucu oluyor. Yanı ıssız sayısı artıyor, alım gucu dusuyor,
Boylece ekonomık faalıyetler bıraz daha yavaslıyor. Ekonomıstlerın ve merkez
Bankası yetkılılerının en cok korktukları senaryoların basında da bır suredır
Deflasyon gelıyordu.

-Referans-